Posts filed under ‘Uncategorized’

ვაიმარის ფაიფური

ქეთევან ასათიანი
სოფიო ბერიაშვილი
ნინო ახალაძე    

იოჰან ვოლფგანგ გოეთე თაყვანს სცემდა მას: “ ის საუკეთესო რამაა, რაც შეიძლება შექმნას ადამიანის ხელმა.” 
ვაიმარის ფაიფური ცნობილია როგორც 21-ე საუკუნის ფაიფურის შექმნის ხელოვნება. ის ჩამოყალიბდა 1790 წელს, უკვე 220 წლიანი გამოცდილება აქვს და “თეთრი ოქროს” სახელითაა ცნობილი. 1780 წელს Andreas Wilhelm Speck- მა აღმოაჩინა რომ მას მიწისა და ქვისგან ფაიფურის წარმოება შეეძლო. მალე ეს ფაიფური მთელს ევროპაში გახდა ცნობილი და მოთხოვნადი. ცოტა ხანში კი მთელმა ვაიმარმა აღიარა ამ ფაიფურის სიდიადე. მან 1797 წელს ჰპოვა პირველი წარმატება ლაიფციგის გამოფენაზე. 1816 წლიდან ფაიფურის ქარხანაში დასაქმებული იყო 155 ადამიანი. 1817 წელს ეს ქარხანა, მაგრამ ის მალევე აღადგინეს. Christian Andreas Speck- ის გარდაცვალების შემდეგ ქარხნის გაძღოლა Gustav Vogt- მა იტვირთა. შეიქმნა ისეთი ნაკეთობები, რომლის შეხედვითაც მიხვდებოდით, რომ ეს სამოქალაქო რევოლუციის დროინდელი იყო. 1847 წლიდან ქარხანა Fasolt-ების ხელში გადადის. ქარხანა მდიდრდებოდა ტექნიკით, რაც მისი ხარისხის ამაღლებას უწყობდა ხელს. მალევე დაიწყო პირველი მსოფლიო ომი და ბევრი თანამშრომელი გაიწვიეს ფრონტის ხაზზე. ომის დასრულების შემდგომ ძნელი იყო ქარხნის თავიდან აყვავება, მაგრამ მათ ეს მაინც შეძლეს. ამიტომაც მოხდა, რომ ამ დროისთვის ვაიმარის ფაიფური ცნობილი და დაფასებულია მსოფლიოს უამრავ ქვეყანაში.

ვაიმარის ფაიფური გამოირჩევა ფორმით, ხარისხითა და დიზაინით. გემოვნების ცვლილებასთან ერთად მისი დიზაინიც იცვლება და ამიტომ ის ყოველ დროში ინარჩუნებს პრესტიჟულობას. ფაიფურის ნაკეთობებს ყოველთვის აქვთ წარწერა- “Made in Germany”. უკვე მე-19 საუკუნიდან ჰერცოგები თავიანთ საპატიო მაგიდას ამ ფაიფურით აწყობდნენ. 

ვაიმარის ფაიფური ერთერთი უძვირფასესია მსოფლიოში არამხოლოდ თვით ფაიფურის ხარისხის გამო, არამედ იმიტომაც, რომ ბევრი ნაკეთობა ნამდვილი ოქროთია მოხატული. ცალკეული თეფშები, ჭიქები თუ სერვიზები ხელით იხატება ოქროთი. ზოგიერთ ნაკეთობაზე 5 გრამამდე ოქრო შიძლება დაიხარჯოს. ფაიფურის ჭურჭელი ძალიან მაღალ ტემპერატურაზე უნდა გამოიწვას 40 წუთის განმავლობაში იმისათვის, რომ საბოლოო სახე მიიღოს.

ყველაზე ცნობილი დეკორაცია “ვაიმარის ვარდი” არის ვაიმარის კულტურული სიმბოლო. ის ითვლება ვაიმარის რომანტიკის მიმართ სიყვარულის გამოხატულებად. თუ დეკორაცია და ფორმა დროს არ შეესაბამება, ეს მის პოპულარობას ვერ აყენებს ზიანს. ვაიმარის ფაიფური ითვლება გერმანიის და მთელი ევროპის უძველეს ნიშნად. აქ ვხვდებით იდეალურ კავშირს ტრადიციულ ფორმებსა და ტექნიკურ შესაძლებლობებს შორის. 
200-წლიანი ისტორიის მიუხედავად, ვაიმარის ფაიფური მუდამ ,,მოდურია”. ერთი მხრივ, ის ინარჩუნებს თავის კლასიკურ, მდიდრულ იერსახეს, მეორე მხრივ კი, იქმნება ვაიმარის ფაიფურის თანამედროვე დიზაინის ჭურჭელი, რომელიც 21-ე საუკუნის ნებისმიერ სუფრას დაამშვენებს.

სწორედ ამიტომ, 1790 წლიდან-დღემდე, ვაიმარის ფაიფური დიასახლისებისთვის შეუცვლელი ფუფუნებაა.

Advertisements

ივნისი 3, 2010 at 6:30 PM დატოვე კომენტარი

თორნიკე ჭელიძე

“იყო და არა იყო რა, იყო ერთი, ჩიტის სკლინტზე აშენებული ქვეყანა, რომ გამართლებულიყო სიტყვა ნათქვამი: ჩიტის სკლინტზე ქალაქი აშენდებაო.” – ბესიკ ხარანაულის მიერ დაწერილი ეს ფრაზა, მე პირადად, რატომღაც, დღევანდელ საქართველოს მაგონებს. შესაძლოა, ამ სტატიის მკითხველ, ვინმე “ჩოხიან დადაისტს” საკუთარი სამშობლოს აწმყოს ასეთი გაბაიბურება არ მოეწონოს და რიტორიკულად იკითხოს, თუ რად გავუჩნდი, მე, ჩემს დედას, მაგრამ ხუმრობა იქით იყოს და სკლინტით აშენებულ ქვეყანაში თუ არა, აკაკის მიერ შეფურთხებულ საქართველოში ისევ ისეთი სრული განცხრომით ვცხოვრობთ (ყველა თუ არა, ძალიან ბევრი) და მხოლოდ სუფრაზე გვახსენდება, რომ არსებობს მცნებები: სამშობლო, ადამიანობა, ერთმანეთის გატანა და მოყვაისის სიყვარული, რომელსაც ზოგი წინაპრების შემდეგ ადღეგრძელებს, ზოგი კი – მიცვალებულებისა და სიცოცხლის შემდეგ მოილევს ამ საქმეს. (თამადას გააჩნია, სხვა ვარიანტებიც არის). მე დარწმუნებული ვარ, რომ ამ აბზაცის წაკითხვის დროს, გაგიჩნდებათ კითხვა, თუ რას ვროშავ, მაგრამ ეხლა კონკრეტულ ფაქტებს მოვიხმობ და…

ახალი წელი მოახლოვდა და თბილისი ისეა მორთული, როგორც საბავშვო ზეიმზე დადგმული ნაძვის ხე. მერე რა?! ამაში ხო არაფერია ცუდი?! – არა, მაგრამ ცუდი იქ არის, სადაც ჯერ არს… ალბათ, ვინც ამ სტატიას წაიკითხავს ყველას ახსოვს, (თუმცა ჯურნალისტიკაში მიღებულია პრინციპი, რომ არავის არაფერი ახსოვს და ჩვენ უნდა გავახსენოთ) თუ როგორი აღტაცებით დაამონტაჟეს წმინდა გიორგის მონუმენტი თავისუფლების მოედანზე, მაშინ მთელ ერს ეგონა, რომ ეს ქმნილება დარჩებოდა, როგორც სიმბოლო საქართველოს მართლმორწმუნეობისა და წმინდა გიორგის მფარველობისა ჩვენზე, თუმცა სულ რაღაც ორი კვირის წინ, ეს მონუმენტი საახალწლო მანათობლებით მორთეს და გავიგეთ, რომ წელიწადში ერთხელ ბრჭყვიალა, დიდი სათამაშოს ფუნქციასაც ითავსებს, ხოლო სვეტის თავზე მდგარი წმინდა გიორგის ქანდაკება საბჭოთა “Элка” ზე დამაგრებულ ვარსკვლავს მოგვაგონებს. (იდეურად და არა ვიზუალურად). რწმენის ასეთ დონეზე დაყვანას, სჯობს, რომ არ გწამდეს!

დღესასწაულებთან დაკავშირებით, რესტორნებსა და ბარებში ისეთი ფასები დაწესდა, რომ კარგი იქნება, თუ იქ შესულ ადამიანებს ფულის მომჭრელი მანქანაც თან ექნებათ. მაგრამ თუ ეს დანადგარი არ მოეპოვება და ვინმეს იმდენად დიდი ჯიბე აქვს, რომ ქვეყნის ბიუჯეტი მიაბარეს, მანდ შეინახეო, მაშინ შეუძლია “მენიუ” მოითხოვოს.
აი, აქ უკვე მეორე პრობლემა გამოდის ასპარეზზე. რადგან მარხვაა და საქართველოში ათეისტიც მარხულობს, (მოდაზე აყოლით, ან გახდომის სურვილით) ისინი ხორცის მირთმევას ერიდებიან, მაგრამ აბა რა ქნან? წყალზე და პურზე, თუნდაც მარხის დროს, ვის უნავას ქართველი კაცი?! (ფსევდოქართველი) ამიტომ შეუკვეთავენ სამარხვო ხინკალს, სამარხვო კატლეტს, სამარხვო ხბოს ნეკნებს და ასე დაითენებენ თავზე ახალ წელს. არადა, ახლა მომაგონდა, როდესაც მამა გაბრიელთან მრევლის წევრი მივიდა მარხვის დროს, მამა გაბრიელმა გამოიღო ხორცი, შეწვა და ჭამა დაიწყო, ხოლო მრევლის კითხვაზე თუ რატომ მიირთმევდა ბერი ხორცს ასეთ ჟამს, მამა გაბრიელმა უპასუხა, რომ მთავარი არ არის, ადამიანი რას მიირთმევს და რას არა, მარხვის დროს, იმ ადამიანზე გადმოდის მადლი, ვინც ჩაუფიქრდება თავის ცხოვრებას, ცოდვებს, ვინც ეცდება შეიცნოს გზა უფლისა და გაყვეს მას, ხოლო ამის შემდეგ უნდა დაიცვას საკვების მიღების წესი… დღევანდელ რეალობაში კი,რატომღაც, პირიქითაა.

მე უკვე წარმოდგენილი მაქვს დაახლოებით როგორი სახის დღესასწაულს შემოგვთავაზებენ ტელე გადაცემებიც 31 დეკემბერს. ალბათ ხუანი და კასანდრა (ან მარია) დაქორწინდებიან 8 საატის ინფორმაციამდე, შემდეგ დაიწყება სახალისო ინფორმაციები და ერთი უარყოფითი ხასიათის ნიუსიც კი არ მოხვდება სიუჟეტების ბადეში, იფიქრებ კიდეც, რომ ნეტა სულ ახალი წელი იყოსო. დაახლოებით 10 საათიდან დაიწყება “პროფილი”, “ნანუკას შოუ” და სხვა “რაღაცები”. ბევრს იხტუნებენ, იცეკვებენ, სიმღერითაც დაიღლიან ხმის იოგებს და კიდევ მეტად მოგვაჩვენებენ, რომ ცხოვრება მშვენიერია, რომ საკმარისია იცოცხლო და იმღერო – ტრალა ლა ლა ლა ლაააა ! და შენნაირ მოკვდავს ესეც ეყოფა. გვიან ღამით, პრეზიდენტის პირდაპირი ჩართვა დაიწყება პალიასტომის ტბიდან, ქვემო ფარცხანაყანებიდან ან პენსიონერთა საოჯახო სუფრიდან, შესაძლოა, ლაპლანდიაშიც ჩავიდეს და, თოვლის ბაბუასთან ერთად, მოგვილოცოს ახალი წელი, რომ ჩვენი ქვეყანა იმდენად წინ წავიდა, სიკვდილიც აღარაა საჭირო, რადგან პირდაპირ სამოთხეში ვცხოვრობთ. ასეთ გამოსვლებზე ყოველთვის მახსენდება სადღაც ამოკითხული სტალინის ფრაზა, როდესაც 1938 წლის დამდეგს, რადიოს პირდაპირი ეთერით, მან მიმართა საბჭოთა მოსახლეობას: Товарищи, жизнь стало лучше, жизнь стало весельее…

არის უამრავი თემა, რითაც მართლაც ამ დღესასწაულებზე, არც მე გავიფუჭებ ხასიათს და არც სხვას ავაფორიაქებ, მაგრამ ისევ და ისევ…

შესაძლოა ამ ფრაზას გამართლებაც მოუძებნონ და თქვან, რომ ასეც რომ იყოს, ხომ ნათქვამია: “ვარდთა და ნეხვთა, ვინათგან მზე სწორედ მოეფინებისო”, მაგრამ დღევანდელი ყოფა მაინც ერთ რამეს მაგონებს ჯიუტად: –

“იყო და არა იყო რა, იყო ერთი, ჩიტის სკლინტზე აშენებული ქვეყანა, რომ გამართლებულიყო სიტყვა ნათქვამი: ჩიტის სკლინტზე ქალაქი აშენდებაო.”

თორნიკე ჭელიძე

28. 12. 2009.

იანვარი 14, 2010 at 3:48 PM დატოვე კომენტარი

სულს ღაფავს ჩვენი ბლოგი: დღეს ერთი ვიზიტორიც არ გვყავს 😀

იანვარი 14, 2010 at 11:37 AM 1 comment

გზა ,,გოლგოთამდე” :)

სოფო პერტაია

ნაძალდევის რაიონიდან თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის მე-6 კორპუსამდე არც ისე მცირე მანძილია. სახლიდან გამოსული უცნაურად ვათვალიერებ არემარეს და თითქოს პირველად დავაკვირდი ასე დაჟინებით გარემოს. ჩემ მიერ ამ ერთი შეხედვით ,,დატკეპნილ’’ ქუჩას უამრავი დამახასიათებელი ნიშანი ჰქონია. დადიანის ქუჩა საკმაოდ გრძელია. მივყვები მას და ძალიან ბევრ ვისთვის საინტერესო, ვისთვის კი სრულიად უინტერესო ფაქტს ვაწყდები. აქ დიდი Vissol-ის ბენზინგასამართი სადგურია, სადაც მანქანების გამუდმებულ რიგს აუცილებლად მიაქცევთ ყურადღებას, თუმცა საინტერესოა რატომ არის აქ გამუდმებით ამდენი მანქანა. ფასები? მხოლოდ დიზელის ფასია მითითებული, 1.05 თ, როგორც ჩანს მომხმარებლისათვის მათი ფასები მისაღებია, ალბათ სწორედ ამიტომაა დიდი რაოდენობით რომ ითხოვენ საწვავს. მომსახურებაც არცთუ ისე ცუდია… ამ მცირე თუ დიდი ბიზნესის კერას რომ გავცდებით ერთი პატარა ბუტიკი დგას, სადაც ასე შუახნის ქალბატონი გამუდმებით კლიენტს ელოდება და თითქმის ცარიელ მაღაზიაში იწვევს გამვლელს. ბუტიკს მსოფლიო ეკონომიკური კრიზისის კვალი დასტყობია. ქალბატონს ჩემი გამოჩენა გაუხარდა , სათნო სახითა და მშვიდი ხმით მეც ,,მიმიპატიჟა’’ ნახევრად ცარიელ მაღაზიაში და შემოსათავაზებელი რომ ვერაფერი შეარჩია მზესუმზირაზე მანიშნა და შეაქო კიდეც… ზრდილობისათვის რამდენიმე ჭიქა ვიყიდე და ნავაჭრით მცირედით გახარებული ქალბატონი უკან მოვიტოვე. მანქანების მოძრაობა ხმაურს იწვევს, ქალაქისათვის დამახასიათებელი მტვერი კი სასუნთქ გზებს კრავს… გაჩერებებზე ავტობუსის მოლოდინში მოქალაქეთა დიდი რაოდენობა შეკრებილა, ზოგი ტელეფონზე საუბრობს, ზოგი მუსიკის მოსმენით ცდილობს დროის გაყვანას, ზოგიც კი ხმამაღლა გამოთქვამს უკმაყოფილებას ავტობუსის დაგვიანების გამო. გზის მეორე მხარეს გადავედი. აქეთ განსხვავებული სიტუაცია და ატმოსფეროა. სუპერმარკეტს ბანკი მოსდევს, ბანკს ხილ-ბოსტნის მაღაზია… ხალხმრავლობა და ფუსფუცი აშკარად შეიმჩნევა.

ერთი ქალბატონი კი გარეთ სავაჭროდ გამოსულ გამყიდველს მწვანილის ფასის დაკლებას სთხოვს, დათანხმების შემდეგ მცირედით გახარებულმა კლიენტმა გამყიდველს ხურდები ჩაუთვლა. ,,სახალხო ბანკში“ რიგები შესასვლელიდან იწყება, პენსიებს არიგებენ და განსაკუთრებული მოთხვონა სწორედ ამით აიხსნება… რეკლამებს უკეთებენ ყველაფერს: ყველს, ხორცს, ფარშს, ჯიგარს… პოსტერის შეკვეთა ხარჯებთან არის დაკავშირებული, ამიტომაც კლიენტის მოსაზიდად სუპერმარკეტის მფლობელებს ყურადღების მისაქცევად ,,ხელთნაკეთი’’ წარწერები აქვთ გაკრული, სადაც ახალი ხორცისა და ყველის რეკლამის გარდა მათ დაბალ ფასებზე აქვთ აქცენტი გაკეთებული… ნაძალადევის მეტროსთან ჩვეულებრისამებრ ხალმხრავლობაა. მზესუმზირის გამყიდველი ქალბატონი სიცივისაგან შეშმუშნულა და ხელებს იფშვნეტს. ახალგაზრდა ყმაწვილი კი გამუდმებისთ საათზე იხედება, აშკარაა რომ ვიღაცას ელოდება. გზას განვაგრძობ და ვფიქრობ რომ უნივერსიტეტამდე კიდევ ბევრ ფაქტს წავაწყდები. სათამაშო კლუბები, ავტოსკოლები, სალონები,მაღაზიები ერთმანეთს ენაცვლება, სწარაფი ობიექტების სიმრავლეც აშკარად თვალშისაცემია. დაინტერესებულმა შევიხედე, ასე ორმოციოდე მომხმარებელი იქნებოდა, ძირითადად ახალგაზრდები. ერთ დროს ძალიან პოპულარულ მაღაზიებში კი, ,,მარჩელოსა’’ და ,,ჟოზეფინაში’’, მხოლოდ მომსახურე პერსონალია. წარწერებია ყველგან: კედლლებზე, სახლის ფანჯრების ქვეშ და ხეებზეც კი…


სახლების ყიდვა-გაყიდვისა და გაქირავების გარდა სასწავლო დაწესებულების მისამართი და პირობებია აღწერილი, შეასწავლიან გიტარასა და პიანინოზე დაკვრას, კომპიუტერულ პროგრამებს და ბუღალტერიასაც და აღსანიშნავია, რომ ამ უკანასკნელს მხოლოდ 15 დღეში. ასე რომ ამ ყველაფრის შემხედვარე მე ჩემი დასკვნებიც გავაკეთე მათ ხარისხზე… კედლებზე ვისთვის უცნაურ, ვისთვის კი ძალიან დიდი გრძნობის გამომხატველ ფრაზებს წავაწყდი. ბანალური ფრაზები და სიყვარულის ახსნის განსხვავებული ხერხები, ბავშვურად გამოხატული გატაცებები, პლუსისთ დაკავშირებული ორი ადამიანის სახელები და დაბადების დღეების მილოცვები… ამასობაში გადასასვლელ ხიდათან მივედი. აქ სათამაშო აპარატებთან ათეულობით ახალგაზრდა დგას მოგების მოლოდინში. გარე მოვაჭრეებს კი საქონელი გამოუტანიათ და გამვლელებს სთავაზობენ მათი თქმისა არ იყოს ,,ხელსაყრელ ფასად’’. გადასასვლელ ხიდზე მატარებლისათვის დამახასიათებელი სუნით გაჟღენთილ ატმოსფეროს მუსიკალურად პატარა ე.წ. ,,Mუსიც შტორყ“ აფორმებს. ხიდი გადავიარე, ბაზრობის ტერიტორიასაც გვერდი ავუქციე და თამარ მეფის გამზირისაკენ გავეშურე. აქ განსაკუთრებულმა ხმაურმა და სხვადასხვა კუთხისათვის დამახასიათებელმა დიალექტმა მიიქცია ჩემი ყურადღება. ალბათ ყველაზე მეტი მაინც სამეგრელოს რეგიონიდან სტუმრობს დედაქალაქს. რამდენიმემ მეგრულად გადაულაპარაკა ერთმანეთს, ალბათ სურდა ხმადაბლა გამოსვლოდა, თუმცა რამდენად გამოუვიდა ეს უკვე სადავოა… ერთი პატარა, მაგრამ საკმაოდ ლამაზი, გაზაფხულზე ბავშვების ჟრიამულით აკლებული ბაღი დღეს დაცარიელებულია, მხოლოდ ერთი მამაკაცი ჩამომჯდარა სკამზე და ხაჭაპურსა და კოკა-კოლას აგემოვნებს. დაჟინებით რომ ვაკვირდებოდი უცნაურად გამომხედა, მე კი მზერა ავარიდე და ,,დანიური სახლისაკენ“ გავეშურე, სადაც 40-70 პროცენტამდე ფასდაკლების შესახებ ინფორმაციას მინაზე გაკრული ,,შალე 40-70’’ გვაძლევს. ,,დანიურ სახლს“ გვერდით ,,პრო-კრედიტ ბანკის’’ მრავალსართულიანი შენობა დგას… მე კი გაჩერებასთან გავჩერდი და ავტობუსით გადავწყვიტე გზის გაგრძელება შემდგომი არასასურველი ფაქტების თავიდან ასაცილებლად. (თამარ მეფის ხიდის გადავლას და ცირკთან ჩავლას ვგულისხმობ…) ამცირე ხნის ლოდინის შემდეგ ავტობუსიც მოვიდა და ნახევრად ცარიელ სამგზავრო ტრანსპორტში მეც დიდი სიამოვნებით ავედი (ჩვეულებრისამებრ გადაჭედილია ხოლმე), ახლად დაყენებულ ე.წ. ,,ტიცკეტ ბოხ-თან’’ მივედი და სტუდენტური ბილეთი ავიღე. ამჟერად გარემოს თვალიერება ავოტობუსიდან დავიწყე. აქაც ნაცნობი სიტუაციაა: გაჩერებებზე კვლავ ხალხის დიდი რაოდენობა, კვლავ წარწერები და საცობები… ხიდზე დღეს უკვე წარსულისაგან განსხვავებით სიცარიელეა და არც საეჭვო ჩანს რამე. ავტობუსი ვარაზის ხევს აუყვა, საშინელი საცობია და ალბათ კიდევ სულ მცირე 7 წუთი ვერ მივაღწევ დანიშნულების ადგილს. ტრანსპორტში მსხდომ მგზავრებს სახეზე გადაღლა და უხასიათობის ელემენტები შეპარვიათ. ორი პატარა ბავშვი კი სრულიად უდარდელად, გარემოს აღუქმელად,ეთამაშება ერთმანეთს და ბავშვებისათვის ჩვეული კისკისით მცირედით მაინც ახერხებენ მგზავრების გახალისებას. დრო სწრაფად გავიდა, როგორც იქნა ავტობუსმა ჭავჭავაძის გამზირს მიაღწია, მეც ჩამოვედი და ჩემი მზერა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტს შევავლე. ყველაფრის მიუხედავად იგი მაინც ,,ცოდნის ტაძარია’’ და ბოლო სამი წლის განმავლობაში ჩემს, როგორც ჟურნალისტის, ჩამოყალიბებაზე ზრუნავს.

იანვარი 12, 2010 at 1:07 PM დატოვე კომენტარი

დიეგო მარადონა, “მარადონალების” ღმერთი

ავტორი: გიგა ხახუტაშვილი

მარადონას ყველაზე უფრო მხურვალე გულშემატკივრებმა იგი შერაცხეს ღმერთად და მის სადიდებლად ააგეს ნამდვილი ეკლესია, სადაც მეუფე არის დიეგო ანუ D10S (იკითხება “დიოს”).
“მარაონელების” ეკლესია ცნობს მხოლოდ ორ რელიგიურ დღესასწაულს: 29 ოქტომბერს, დიეგო მარადონას ამქვეყნად მოვლინების დღეს და 22 ივნისს, 1986 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ცნობილი მატჩის არგენტინა – ინგლისის თარიღს.
აქაოდა ჩვენ ვითომ ვისზე ნაკლები ღმერთი გვყავსო და წელთაღრიცხვის სისტემაც შეცვალეს: დიეგოშობამდე და დიეგოსშემდეგ. მათი გამოთვლით ახლა არის 47 წელი დშ (დიეგოსშემდეგ).
ამ ახალ რელიგიას ცოტ-ცოტა დედამიწის ყველა კუთხეში აღიარებენ, მაგრამ განსაკუთრაბით არგენტინასა და იტალიაში (“ნაპოლის” გულშემატკივრები).
უფრო თავგადაკლული მორწმუნეები დიეგოს ეკლესიაში იწერენ ჯვარს (სადაც სასულიერო პირი ასე ამთავრებს ცერემონიალს: “დიეგოს ნებართვით ცოლ-ქმრად გაცხადებთ. შეგიძლიათ ერთმანეთს აკოცოთ”).
მათაც აქვთ 10 მცნება. მაგალითად:
1. გიყვარდეს ფეხბურთი ყველაფერზე მეტად!
2. წრფელი გულით შეიყვარე დიეგო და ლამაზი ფეხბურთი!
3. მეორე სახელად დაირქვი “დიეგო” და საკუთარ შვილებსაც იგივე უწოდე!
4. თავშიშველმა არ იარო!
5. დაიცავი არგენტინის მაისური!
6. ხშირად ილოცე დიეგოს ეკლესიაში და ა.შ.
ცოცხალი ადამიანი გამოაცხადეს ღმერთად და წაროგიდგენიათ რა მოხდება მისი გარდაცვალების შემდეგ (ღმერთმა დიდხანს აცოცხლოს)?
ასე რომ, თუ ქრისტიანობაში ვერ იპოვეთ სულის სიმშვიდე, თუ თავი მოგაბეზრეს იაღოველებმა, შეგიძლიათ გაემგზავროთ ჩრდილო-დასვლეთ არგენტინაში, კერძოდ როსარიოში და ეზიაროთ ჭეშმარიტებას:)

იანვარი 4, 2010 at 8:54 AM დატოვე კომენტარი

შეუზღუდავი შეზღუდეს

ნინო ახალაძე

2009 წლის პირველი ნოემბერი… სცენა პირველი: ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი… კედელზე გაკრული ნიშანი _ “მოწევა აკრძალულია”… ამ ნიშნის ქვეშ ლექტორი ეწევა…
2009 წლის პირველი დეკემბერი… სცენა მეორე: იგივე უნივერსიტეტი… უკვე ნაცნობი ნიშანი… ისევ ლექტორი-სიგარეტით ხელში… იღებს პირველ გაფრთხილებას – ჯარიმას 15 ლარის ოდენობით. კიდევ ორი ასეთი გაფრთხილება და მას სამსახურიდან გაათავისუფლებენ.


სწორედ 2009 წლის ნოემბრიდან ამოქმედდა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში “მოწევის აკრძალვის მარეგულირებელი წესები”. წესების მესამე მუხლი გულისხმობს უნივერსიტეტის პერსონალის კონტროლს და 15-, 35- და 75-ლარიანი ჯარიმების შემდეგ მასთან შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტას. ხოლო მეოთხე მუხლის მიხედვით, სტუდენტს, რომელიც სამი გაფრთხილების (5, 10, და 50 ლარის ოდენობით) შემდეგ დაარღვევს წესებს, უწყდება სტუდენტის სტატუსი. ამ ყველაფერზე “კონტროლის განხორციელება ევალება ფაკულტეტებს”. შეზღუდვებთან დაკავშირებით უკმაყოფილებას გამოთქვამენ სტუდენტები. თაკო, მესამე კურსი: “არ არის გამოყოფილი მოსაწევი ადგილები. ამითი მაიძულებენ, რომ ქუჩაში გავიდე და იქ მოვწიო. ჩემი აზრით, ეს უსამართლობაა”. უნივერსიტეტის სოციალურ და პოლიტიკურ მეცნიერებათა ფაკულტეტის დეკანი, ნოდარ ბელქანია აღნიშნავს, რომ ამ საკითხმა იმედნად დიდი მნიშვნელობა შეიძინა, რომ ის განათლების სამინისტროს საბჭოებზე ბევრ სხვა მწვავე პრობლემასთან ერთად განიხილება. სწორედ ამიტომ ექცევა დიდი ყურადღება ამ წესების მკაცრად დაცვას.
2003 წლის 6 ივნისს მიღებული კანონი საქართველოში თამბაქოს მოწევის შესახებ, ითვალისწინებს: ”სკოლამდელი აღზრდის, სასწავლო და სამედიცინო დაწესებულებებში თამბაქოს აკრძალვას”. თუმცა, კანონის მეოთხე მუხლში, ასევე, აღნიშნულია, რომ ზემოხსენებული ”ობიექტების ხელმძღვანელები ვალდებულნი არიან გამოყონ თამბაქოს მოწევისთვის სპეციალური ადგილები”. ამ პუნქტით გათვალისწინებული დადგენილება არ სრულდება თბილისის უმაღლეს სასწავლებლებში. მეტიც, ბევრ უნივერსიტეტში თამბაქოსთან დაკავშირებული აკრძალვები საერთოდ არ მოქმედებს.
2008 წლის 20 დეკემბერს საქართველოს პარლამენტმა ცვლილებები შეიტანა “თამბაქოს შესახებ” საქართველოს კანონში. ერთერთი ცვლილების თანახმად, ქვეყნის ტერიტორიაზე მოქმედ ბარებსა და რესტორნებში ადგილების, მინიმუმ, 50% უნდა ეთმობოდეს არამწეველებს. თბილისის მასშტაბით ჩატარებულმა დაკვირვებამ ცხადყო, რომ კანონის აღნიშნული მუხლი, ძირითადად, არ მუშაობს. მაგალითად, რესტორან “ნიკალაში” მოწევა არ იზღუდება და, ამასთანავე, არამწეველებისთვის გამოყოფილი სპეციალური ზონებიც არ არსებობს. იქ კი, სადაც მოწევის ამკრძალავი ნიშნებია, მხოლოდ პერიოდულად ამოწმებენ სრულდება თუ არა ეს პირობა. რესტორან “ბარაქას” თანამშრომელი, თეა აღნიშნავს: ”გარდა იმისა, რომ ჩვენთან არის ეს ნიშანი, გვაქვს შესაბამისი სერთიფიკატიც… რაც შეეხება შემოწმებას, ხანდახან მოდიან და ამოწმებენ, მაგრამ ეს არ არის ხშირი”.
კანონში 2008 წელს შეტანილი მორიგი ცვლილების მიხედვით: “თამბაქოს ნაწარმის რეალიზაციის ადგილებში უნდა განთავსდეს სამისნისტროს მიერ დამტკიცებული სამედიცინო გაფრთხილება და თამბაქოზე უარის თქმის მსურველთათვის საკონტაქტო ტელეფონი კონსულტაციის მისაღებად, აგრეთვე, ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ არასრულწლოვნებზე თამბაქოს გაყიდვა აკრძალულია. ასეთი სამედიცინო გაფრთხილება უნდა განთავსდეს არანაკლებ A4 ფორმატზე”. დღესდღეობით, საქართველოში, ამ კანონის შემსრულებელი მაღაზია პრაქტიკულად არ არსებობს. ხოლო, რაც შეეხება, ერთერთ ქვეპუნქტს, რომ “თამბაქოს პროდუქციის რეალიზაცია აკრძალულია სიგარეტის ერთეული ღერებით, ერთეული შეფუთვით (კოლოფით) თუ მასში 20 ღერ სიგარეტზე ნაკლებია”, აღმოჩნდა, რომ თამბაქოს რეალიზაციის ადგილებში საერთოდ არ სმენიათ მსგავსი კანონის არსებობის შესახებ. გამყიდველ, მანანას თქმით: ”8 წელია ამ მაღაზიაში ვმუშაობ და ცალობითაც ვყიდი სიგარეტს ისე, რომ ჯერ არავინ მომდავებია, კანონს არღვევო”.


“თამბაქოს შესახებ” კანონის თანახმად, აკრძალულია თამბაქოს მიყიდვა არასრულწლოვანი პირებისთვის. “რეალიზატორს უფელბა აქვს თამბაქოს მყიდველი პირის არასრულწლოვნებაში ეჭვის შეტანის შემთხვევაში მოითხოვოს სრულსწლოვნობის დამადასტურებელი დოკუმენტი”. იმის გასარკვევად, იცავენ თუ არა ამ კანონს თამბაქოს რეალიზატორები, ჩავატარეთ ექსპერიმენტი: თბილისის ერთერთ მაღაზიაში სიგარეტის შესაძენად შევუშვით 13 წლის ნიკუშა. რამდენიმე წუთში ის სიგარეტის კოლოფით დაბრუნდა. მისი თქმით: “გამყიდველს არაფერი არ უკითხავს: არც ასაკი და არც პირადობის მოწმობა”. ექსპერიმენტის შედეგი ნათელია…

კანონი საქართველოში თამბაქოს კონტროლის შესახებ, მასში შესული  შესწორებებით, ძალაში 2009 წლის პირველი იანვრიდან შევიდა… ახლა დეკემბერია… შესაძლოა, საზოგადოებისთვის კანონის მიღებიდან ერთი წელი ძალიან მცირე პერიოდია მის გასათავისებლად. განსაკუთრებით, თუ გავითვალისწინებთ, რომ ათწლეულების მანძილზე ამ საკითხს მკაცრად არავინ აკონტროლებდა. თუმცა, უმაღლეს სასწავლო დაწესებულებებში გატარებული “მოწევის ამკრძალავი” წარმატებული რეფორმა გვაძლევს საფუძველს გვქონდეს იმედი, რომ მომავალი თაობა უფრო კანონმორჩილი იქნება და მომავალში საქართველოს ყველა მოქალაქე დაემორჩილება მოწევის ერთობ შეუზღუდავი ჩვევის ერთობ შემზღუდველ კანონს”.

დეკემბერი 28, 2009 at 9:15 AM 12 comments

ანაზღაურებული წარჩინება

ქეთევან ასათიანი

სტუდენტის ფიქრები -“როგორ მოვიპოვო ყოველთვიურად 150 ლარი?” უბრალოდ ისწავლე კარგად!- აი, ასეთ მომსახურებას უწევს სახელმწიფო ბიუჯეტი წარჩინებულ სტუდენტებს. ეს ყველაფერი კი ასე დაიწყო: 2007 წელს საქართველოს პრეზიდენტმა, მიხეილ სააკაშვილმა, გადაწყვიტა, საქართველოს მასშტაბით მოქმედი (ამ სიტყვის სრული მნიშვნელობით) სტუდენტები ფინანსურად წაეხალისებინა და მათი სტიმულირების მიზნით, სახელმწიფო ბიუჯეტიდან გამოეყო გარკვეული ფინანსები, რის შედეგადაც თითო სტუდენტი ყოველთვიურად მიიღებდა თანხას 150 ლარის ოდენობით. პრეზიდენტის ამ გადაწყვეტილებას, სხვებისგან განსხვავებით, აჟიოტაჟი არ მოჰყოლია, რადგან ის მეტნაკლებად ყველასთვის მისაღები აღმოჩნდა “ყველაფერი გენიალური სიმარტივეშიას” გათვალისწინებით. მარტივად გამოიმუშავებ ფულს –უბრალოდ ისწავლი კარგად და ამას შენი სახელმწიფოს ბიუჯეტი აანაზღაურებს.
გაინტერესებთ, რაში გამოიხატება კარგი სწავლა და “წარჩინებულ სტუდენტთა ფინანსური წახალისების” პროგრამა რა კრიტერიუმებით საზღვრავს მას?- ამ მხრივ სხვადასხვა ინსტიტუტში განსხვავებულ ვითარებას ვაწყდებით. ასე მაგალითად: თუ სამხატვრო აკადემიაში სემესტრში ყველა საგანში 90-ზე მაღალი ქულა თვეში 150 ლარის გარანტიაა, ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში 80-ს ზემოთ ქულებიც საკმარისია, მაგრამ აქ მარტო ქულებთან როდი გვაქვს საქმე. სტუდენტებისგან სამეცნიერო ნაშრომებსაც ითხოვენ, ხოლო თუ სამეცნიერო კონფერენციებშიც გაქვს მონაწილეობა მიღებული, მაშინ ისღა დაგრჩენია, ელოდო, როდის გადმოირიცხება თანხა შენს პირად ანგარშზე.
თუ რამდენიმე წლის წინანდელ ვითარებას გავითვალისწინებთ, როცა სახელმწიფოს მიერ 20 ლარის ფარგლებში გაწეული სოციალური დახმარება სტუდენტთა სტიპენდიად ითვლებოდა, ცხადია, რომ 150 ლარი ახალი ხილია, თანაც შედარებით გემრიელი. სახელმწიფოს რწმენით, ის ფულს ახალგაზრდობის განათლებაში აბანდებს, რათა საბოლოოდ სახელმწიფოსვე დაუბრუნდეს ის.
ასეთი შეკითხვები კი ცოტას თუ გასჩენია: როგორი თაობის აღზრდას უწყობს სტიპენიდა ხელს- სწავლაზე ორიენტირებულს, თუ ნიშნებზე? რამდენად გამართლებულია იღებდე ფულს საკუთარ სწავლა-განათლებაში? სწორედ ამ კითხვებით შეიარაღებულმა მივაკითხე სხვადასხვა უნივერსიტეტის, განსხვავებული კურსის წარმომადგენელ, როგორც სტიპენდიანტ,ისე არასტიპენდიანტ სტუდენტებს.
ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის სტუდენტი სტიპენდიანტი ნინო: “რა თქმა უნდა, უნდა არსებობდეს სტიპენდიები და კარგად სწავლა უნდა გვიფასდებოდეს. ის ხელს უწყობს საქართველოში მეტი განათლებული ადამიანის აღზრდას, რომელიც ისევ ჩვენს ქვეყანას გამოადგება.”
თბილისის სახელმწიფო სასოფლო-სამეორნეო ინსტიტუტიდან თორნიკე, რომელსაც არასდროს აუღია სტიპენდია. “ უნდა არსებობდეს სტიპენდიები-რატომაც არა. იქნებ, ოდესმე მეც ავიღო.” საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის სტიპენდიანტი სტუდენტი, თამუნა: “სახელმწიფო უნდა აბანდებდეს ფულს ახალგაზრდობის განათლებაში.”
როცა შევატყვე, რომ თითქმის ყველგან ერთგვაროვან პასუხებს ვიღებდი, შევეცადე, სხვანაირი კუთხით წარმომეჩინა ჩემი შეკითხვა- რამდენად ხარისხიანია სტიპენდიის ხათრით მიღწეული განათლება? ამაზე ასე მიპასუხეს ილია ჭავჭავაძის უნივერსიტეტისა და სამხატვრო აკადემიის სტუდენტებმა-“ხარისხიანი თუ ვერაა,ყოველ შემთხვევაში ხელს მაინც უწყობს ჩვენს განვითარებას.სტიმული გეძლევა, ისწავლო უკეთესად და რა მნიშვნელობა აქვს რა მიზნით აკეთებ ამას? შედეგს ხომ მაინც იღებ.”
ცნება,სახელად სტიპენდიასთან დაკავშირებით, გავესაუბრე პრეზიდენტის ადმინისტრაციაში მომუშავე ეკონომისტს, ქალბატონ ნანა მენაბდეს, რომლის აზრითაც, სახელმწიფო სტუდენტების სტიმულირებას უნდა უზრუნველყოფდეს. “თუ ყველა განვითარებულ ქვეყანაში აფასებენ წარჩინებულ სტუდენტებს, ჩვენ რატომ უნდა ვიყოთ გამონაკლისი? რაღაც ხერხით ყველგან განარჩევენ ასეთ ახალგაზრდებს. მაგალითად, უფასოდ აცხოვრებენ საერთო საცხოვრებელში, ან უფარავენ სწავლის გადასახადს.” ყოველწლიურად დაახლოებით 2 მილიონ ლარს გამოყოფს ბიუჯეტი სტიპენდიებისთვის. ქალბატონი ნანას აზრით, განათლებაზე დახარჯული არანაირი თანხა არ უნდა ითვლებოდეს გადაყრილად. ”ეს ეკუთვნის დოტაციურ თანხებს და ის აუცილებლად ბიუჯეტიდან უნდა გადიოდეს. საერთოდ, ყოველთვის ამართლებს განათლებაზე გაწეული თანხები, მით უმეტეს, სტიპენდიები, რაც სტუდენტთა წახალისებას უწყობს ხელს. ქვეყანას კი ნამდვილად სჭირდება უკეთესად მომზადებული კადრები.”
საქართველოს ტექნიკურ უნივერსიტეტში მომუშავე ლექტორის, ბატონი გოდერძი ტაბატაძის აზრით, მიუღებელია სტიპენდიის ცნება. “სახელმწიფოს მხრიდან ეს მხოლოდ ფულის ყრაა და მეტი არაფერი. ვისაც სწავლა უნდა, ისედაც ისწავლის. რაც შეეხება სტიმულს, ეს უზრუნველყოფილი მომავალი და წარმატებული კარიერაა, რაც სავსებით საკმარისია იმისთვის, რომ სტუდენტი სწავლის საჭიროებას გრძნობდეს. ისინი, ვინც სტიპენიდიის ხათრით სწავლობენ, ვერასდროს გამოადგებიან ქვეყანას, რადგან, Dშეუძლებელია, მათი განათლება მაღალი სტანდარტების შესაბამისი იყოს.” ბატონი გოდერძის თქმით, დღესდღეობით, არც ერთ უნივერსიტეტში არ ხდება სტუდენტთა აბსოლუტურად ობიექტური და სწორი შეფასება, რის გამოც, ნიშნების მიხედვით ვერ შევაფასებთ სტუდენტის განათლების დონეს.
განსხვავებული მოსაზრებების მოსმენის შემდეგ თქვენთვის მომინდია სტიპენდიის ავკარგიანობის შეფასება. მთავარი კი მაინც ისაა, რომ თურმე სწავლაც იყიდება.

დეკემბერი 28, 2009 at 9:08 AM 11 comments


კატეგორიები

Flickr Photos